
Khi xây dựng danh mục đầu tư đa dạng, hai sản phẩm phổ biến nhất là quỹ hoán đổi danh mục (ETF) và quỹ tương hỗ. Cả hai đều giúp nhà đầu tư tiếp cận nhiều loại tài sản mà không cần phải lựa chọn từng cổ phiếu hay trái phiếu riêng lẻ. Tuy nhiên, hai sản phẩm này khác biệt về cấu trúc, cách giao dịch, thuế và phương thức quản lý. Việc lựa chọn phù hợp phụ thuộc vào mục tiêu, thời gian đầu tư và chiến lược cá nhân của bạn.
Hướng dẫn dưới đây sẽ phân tích những điểm khác biệt cốt lõi giữa ETF và quỹ tương hỗ, đồng thời giúp bạn xác định lựa chọn nào phù hợp nhất với kế hoạch tài chính của mình trong năm 2026.
ETF là quỹ đầu tư nắm giữ một rổ tài sản như cổ phiếu, trái phiếu, hàng hóa hoặc kết hợp nhiều loại chứng khoán khác nhau. Khác với chứng khoán riêng lẻ, ETF được giao dịch liên tục trên sàn chứng khoán trong giờ giao dịch. Bạn có thể mua hoặc bán chứng chỉ ETF với giá thị trường thực tế qua tài khoản môi giới, tương tự giao dịch cổ phiếu.
ETF thường theo dõi các chỉ số thị trường, chủ đề ngành hoặc nhóm tài sản. Chúng có thể mang tính toàn diện, ví dụ như mô phỏng hiệu suất của chỉ số cổ phiếu lớn, hoặc rất chuyên biệt, tập trung vào các chủ đề như công nghệ, cổ tức hay thị trường mới nổi.
Quỹ tương hỗ cũng là phương tiện đầu tư tập thể nắm giữ danh mục đa dạng các loại tài sản. Tuy nhiên, quỹ tương hỗ không giao dịch theo thời gian thực trên sàn chứng khoán mà chỉ được định giá một lần mỗi ngày sau khi thị trường đóng cửa. Nhà đầu tư mua hoặc bán chứng chỉ quỹ trực tiếp với công ty quản lý quỹ theo giá trị tài sản ròng được xác định hằng ngày.
Tương tự ETF, quỹ tương hỗ có thể bao phủ nhiều loại chiến lược và tài sản khác nhau. Quỹ có thể được quản lý chủ động bởi các chuyên gia với lựa chọn tài sản dựa trên nghiên cứu và đánh giá thị trường, hoặc quản lý thụ động để theo sát một chỉ số.
Hiểu rõ các điểm khác biệt giữa ETF và quỹ tương hỗ sẽ giúp bạn đưa ra quyết định đầu tư chính xác hơn.
ETF giao dịch suốt phiên với giá thị trường trực tiếp. Nhà đầu tư có thể tham gia hoặc rút khỏi vị thế bất cứ lúc nào thị trường mở, giúp linh hoạt phản ứng với biến động.
Quỹ tương hỗ chỉ được định giá một lần mỗi ngày sau khi thị trường đóng cửa. Việc mua bán chứng chỉ quỹ diễn ra theo giá đóng cửa, có thể khác biệt so với giá trong phiên giao dịch.
Nhiều ETF được quản lý thụ động, theo dõi một chỉ số nhất định với mục tiêu mô phỏng hiệu suất chỉ số. Cấu trúc này thường dẫn đến chi phí thấp.
Quỹ tương hỗ có thể quản lý chủ động hoặc thụ động. Quỹ chủ động hướng đến vượt chỉ số tham chiếu qua lựa chọn tài sản tích cực, nhưng thường có phí cao hơn để trả cho đội ngũ chuyên gia.
ETF thường có tỷ lệ chi phí thấp hơn quỹ tương hỗ. Do nhiều ETF theo chỉ số nên cần ít sự can thiệp quản lý, giúp tiết kiệm chi phí.
Các quỹ tương hỗ chủ động có thể có chi phí cao hơn do phải chi trả cho đội ngũ nghiên cứu và quản lý danh mục. Một số còn thu thêm phí mua bán hoặc phí rút vốn.
ETF thường có lợi thế về hiệu quả thuế. Cách thức cấu trúc ETF cho phép chuyển giao tài sản hiện vật, hạn chế việc bán tài sản cơ sở, từ đó giảm phân phối lợi nhuận vốn cho nhà đầu tư.
Quỹ tương hỗ dễ phát sinh sự kiện chịu thuế thường xuyên hơn, nhất là khi nhà quản lý mua bán chứng khoán trong danh mục. Điều này làm phát sinh phân phối lợi nhuận vốn đến nhà đầu tư.
ETF phù hợp hơn trong các trường hợp sau:
Quỹ tương hỗ phù hợp nếu:
Cả ETF và quỹ tương hỗ đều đóng vai trò quan trọng trong danh mục đầu tư cân bằng.
Ví dụ, bạn có thể dùng ETF toàn diện cho phần lõi cổ phiếu để đa dạng hóa với chi phí thấp, sau đó kết hợp ETF ngành hoặc quỹ tương hỗ chủ động tập trung vào lĩnh vực mà quản lý chuyên nghiệp có thể tạo thêm giá trị.
Tài khoản hưu trí thường ưu tiên quỹ tương hỗ nhờ tính tự động và tích hợp với chương trình của doanh nghiệp, trong khi tài khoản chịu thuế có thể dùng ETF để tối ưu hóa thuế.
Khi cân nhắc giữa ETF và quỹ tương hỗ, hãy xem xét:
So sánh ETF và quỹ tương hỗ không nhằm xác định đâu là lựa chọn tối ưu, mà nên dựa vào mục tiêu, sở thích và phong cách giao dịch cá nhân. ETF đem lại sự linh hoạt, chi phí thấp và lợi thế thuế cho nhiều nhà đầu tư. Quỹ tương hỗ phù hợp với đầu tư chủ động và thường là lựa chọn lý tưởng cho kế hoạch hưu trí hay đầu tư tự động. Kết hợp hợp lý giữa ETF và quỹ tương hỗ sẽ giúp bạn xây dựng danh mục đa dạng hóa, đáp ứng mục tiêu tài chính dài hạn.
Có. Nhiều nhà đầu tư kết hợp cả hai để cân bằng chi phí, tính linh hoạt và chuyên môn quản lý.
Không phải lúc nào cũng như vậy, nhưng quỹ tương hỗ chủ động thường tốn phí cao hơn do chi phí quản lý và vận hành chuyên nghiệp.
ETF được thiết kế cho giao dịch trong ngày, rất phù hợp với những biến động ngắn hạn của thị trường. Quỹ tương hỗ chỉ định giá một lần mỗi ngày nên thích hợp hơn với đầu tư dài hạn.











