Phải hiểu "Kinh tế đủ" để có thể sống cân bằng.

Kinh tế tự cung tự cấp không chỉ là lời nói hay lý thuyết đơn thuần, nó là phương thức sống mà người Thái có thể áp dụng thực tế để cuộc sống ổn định và bền vững, bất kể là cá nhân, gia đình, cộng đồng hay thậm chí là cấp quốc gia. Bởi vì nội dung chính của tư tưởng này là xây dựng sức mạnh từ chính bản thân mình càng nhiều càng tốt, sử dụng nguồn lực sẵn có một cách thông minh và không làm phiền người khác.

Phương thức sống “đường trung” là trái tim của kinh tế tự cung tự cấp

Nếu cần giải thích đơn giản, ** ý nghĩa của kinh tế tự cung tự cấp** là sống dựa trên nguyên tắc không lợi dụng, không quá mức, không thiếu hụt, dựa vào chính mình tối đa, trong khi vẫn giữ được hạnh phúc, không phải vất vả hay lo lắng về thiếu thốn. Khi áp dụng thực tế, điều này có nghĩa là duy trì cuộc sống vừa đủ, không quá nhiều, nhưng cũng không keo kiệt quá mức.

Việc sống theo cách này đòi hỏi dựa trên nguyên tắc gọi là 3 vòng tròn 2 điều kiện, là cấu trúc chính của kinh tế tự cung tự cấp.

3 vòng tròn: nền tảng của cuộc sống

1. Sự vừa đủ - Biết cân đối thu nhập và chi tiêu, không làm sai lệch hay bóp méo lợi ích của người khác, và chi tiêu phù hợp với khả năng của bản thân, không hoang phí nhưng cũng không keo kiệt. Đây là cốt lõi của việc sử dụng tiền một cách tỉnh táo.

2. Lý trí - Trước khi làm bất cứ điều gì, cần suy nghĩ cẩn thận, lập kế hoạch kỹ lưỡng, biết rõ khả năng của mình, vì nếu quyết định theo cảm xúc, chắc chắn sẽ gặp thiệt hại. Phân tích, quan sát, tính toán rủi ro là cách sử dụng lý trí.

3. Hệ thống phòng thủ vững mạnh - Chuẩn bị sẵn sàng để đối phó với các tình huống không lường trước, dù là khủng hoảng kinh tế, thiên tai hay các biến động khác, bằng các kế hoạch dự phòng, tiết kiệm dự phòng, kiến thức và năng lực bổ sung.

2 điều kiện: nền tảng ra quyết định

Kiến thức - Dù là kiến thức học thuật, kinh nghiệm thực tiễn, học hỏi từ chuyên gia, kiến thức giúp chúng ta lập kế hoạch tốt hơn, giải quyết vấn đề thông minh hơn và dự đoán kết quả chính xác hơn. Ngoài ra còn giúp xây dựng khả năng phòng vệ cho chính mình.

Đạo đức - Làm bất cứ việc gì cũng phải dựa trên nguyên tắc trung thực, không đẩy mình vào điều xấu hoặc tìm kiếm lợi ích phi chính đáng. Có kỷ luật, cần cù, trung thực với nhiệm vụ giúp chúng ta đứng vững trong xã hội.

“Kinh tế tự cung tự cấp” xuất phát từ đâu

Triết lý kinh tế tự cung tự cấp ra đời vào năm 2517 khi Vua Bảo Đại ban lời dạy cho sinh viên Đại học Nông nghiệp, nhấn mạnh phát triển đất nước một cách cẩn trọng, gieo trồng tư duy “đủ có, đủ ăn, đủ dùng” để duy trì sự ổn định.

Dù lời dạy đó đã lâu, nhưng thực sự cần thiết lại đến vào năm 2540, khi cuộc khủng hoảng Tôm Tươi xảy ra, đất nước rơi vào tình trạng bất ổn. Trước đó một năm, Ngài đã cảnh báo người Thái rằng “sự tự cung tự cấp” không có nghĩa mọi người phải tự trồng trọt, tự làm vải, mà là xây dựng sự tự cung tự cấp ở cấp độ địa phương, cộng đồng hoặc có thể bán thêm, miễn là không phải vận chuyển xa hoặc bị trung gian ép giá.

Sau các cuộc khủng hoảng, tư tưởng này trở thành phần quan trọng trong quá trình phục hồi và phát triển đất nước, cả trong nước và quốc tế.

Tiếp đó, vào năm 2549, Liên Hợp Quốc (UN) vinh danh Vua Bảo Đại là “Nhà phát triển” (“Developer King”) và trao giải thưởng Giải thưởng Trọn đời Phát triển Con người, thể hiện rằng tư tưởng này có giá trị đối với sự phát triển toàn cầu.

Thực tế có khả thi không? Hãy xem ví dụ từ nông nghiệp

Trong nông nghiệp của Thái Lan, nơi có nhiều nông dân, kinh tế tự cung tự cấp đã được áp dụng rộng rãi theo nhiều hình thức khác nhau.

Nông nghiệp đa dạng

Một nông dân không chỉ trồng lúa mà còn biết lập kế hoạch, trồng lúa lớn, nuôi cá, trồng rau để ăn và bán, đào ao chứa nước. Bởi vì nếu chỉ trồng lúa, khi gặp hạn hán, sẽ thiệt hại toàn bộ. Đây chính là việc có “hệ thống phòng thủ” tốt, giảm thiểu rủi ro, thu nhập ổn định.

Nông nghiệp theo lý thuyết mới, cơ bản

Ngài cũng dạy nông dân chia đất thành 4 phần theo nguyên tắc 100%, chia thành 30 : 30 : 30 : 10, dành cho trồng lúa, trồng cây khác, chăn nuôi và đào ao, đủ để tự nuôi sống bản thân và thu hoạch quanh năm. Gạo đủ ăn, vật nuôi đủ nuôi, nước đủ dùng. Có thể thấy, lý thuyết mới này đơn giản nhưng hiệu quả.

Bước tiến: khi nông dân tự nguyện hợp tác

Khi nhiều nông dân hiểu rõ tư tưởng 3 vòng tròn 2 điều kiện, họ bắt đầu hợp tác, thành lập nhóm, hợp tác xã, cùng sản xuất, cùng bán. Hiện tại, họ có sức mạnh thương lượng với trung gian, giá không còn bị ép thấp nữa, gia đình có thu nhập đều đặn.

Kinh tế tự cung tự cấp có thể áp dụng trong các lĩnh vực khác không?

Có thể, không giới hạn trong nông nghiệp, kinh doanh, nhà máy, cửa hàng, tất cả đều có thể áp dụng, chỉ cần điều chỉnh phù hợp, không cần quá lớn về lợi nhuận.

Trong lĩnh vực thương mại và công nghiệp

Chủ doanh nghiệp bình tĩnh sẽ không đẩy giá quá cao, không kỳ vọng lợi nhuận hàng trăm nghìn, chỉ cần lợi nhuận đều đặn, ổn định qua các năm, mở rộng chậm và bền vững. Họ sẽ chọn công nghệ phù hợp, không sản xuất quá lớn, biết phân tán rủi ro.

Điều quan trọng là ban lãnh đạo phải trung thực với nhân viên, khách hàng, nhà cung cấp và xã hội, không lợi dụng ai. Trong dài hạn, mô hình này sẽ bền vững.

Cách áp dụng kinh tế tự cung tự cấp vào cuộc sống hàng ngày

Đối với cá nhân, gia đình, bước đầu cần bắt đầu từ chính mình:

• Liên tục học hỏi - kỹ năng công việc, kiến thức tài chính, vì kiến thức là bảo hiểm.
• Lập kế hoạch - trước khi làm gì, suy nghĩ kỹ, tiết kiệm đều đặn.
• Làm nghề/làm việc trung thực - không gian lận, không bóc lột, không hối lộ.
• Tạo sự cân bằng - công việc, cuộc sống cá nhân, người quyết định đúng sẽ không quá căng thẳng.
• Quản lý tài chính - biết phân chia, chi tiêu ít hơn, tiết kiệm nhiều hơn, tăng thu nhập nếu có thể.
• Suy nghĩ trước - trước khi mua, đầu tư, vay mượn, tìm hiểu thông tin, nghiên cứu kỹ.

Tóm lại: Kinh tế tự cung tự cấp là cách thiết kế cuộc sống thông minh

Kinh tế tự cung tự cấp không phải là lời nói sáo rỗng hay công thức duy nhất phù hợp với mọi người. Nó là nguyên tắc, là hệ thống tư duy, là cách xây dựng cuộc sống ổn định hơn, có kế hoạch rõ ràng, ứng phó tốt với các tình huống không lường trước.

Người Thái với tư tưởng này đã đi hơn 30 năm, từ cấp hộ gia đình, cộng đồng, doanh nghiệp đến cấp quốc gia, chứng minh rằng ** ý nghĩa của kinh tế tự cung tự cấp** phù hợp với nền kinh tế tuần hoàn, vì vậy Thái Lan vẫn giữ được nền nông nghiệp phát triển đến ngày nay.

Tư tưởng này vẫn có thể tiếp tục áp dụng trong mọi lĩnh vực, từ tài chính, công nghiệp, bất động sản đến thương mại và đầu tư quốc tế, chỉ cần giữ vững nguyên tắc trung đạo, vừa đủ, lý trí và hệ thống phòng thủ vững chắc.