Quá mua Quá bán dành cho các nhà giao dịch muốn tránh mua đắt và bán rẻ

2026-01-05 15:22:15

Overbought Oversold là gì?

Nhiều người hiểu rằng Overbought Oversold là phân tích kỹ thuật dùng để đo xem giá đã bị mua hoặc bán quá mức hay chưa, nhưng thực tế thuật ngữ này có ý nghĩa gì trong giao dịch?

Đơn giản là Overbought Oversold đo lường sự cân bằng giữa lực mua và lực bán của giá dựa trên dữ liệu giá và khối lượng giao dịch trong quá khứ, sau đó diễn giải rằng giá hiện tại có xu hướng bị mua quá mức (Overbought) hoặc bán quá mức (Oversold) để giúp nhà giao dịch tránh mua vào giá cao hơn mức hợp lý hoặc bán ra giá thấp hơn mức hợp lý

Hiểu đơn giản về Oversold và Overbought

Tình trạng Oversold (bán quá mức) xảy ra khi tài sản bị bán quá đà khiến giá giảm xuống thấp hơn giá trị hợp lý (quá mức). Khi đó, nhà bán bắt đầu yếu đi, còn nhà mua sẽ can thiệp đẩy giá lên trở lại. Vì vậy, Oversold thường là điểm giá có khả năng đảo chiều tăng trong thời gian ngắn.

Tình trạng Overbought (mua quá mức) xảy ra khi tài sản bị mua quá đà khiến giá cao hơn giá trị hợp lý (quá đắt). Khi đó, nhà mua bắt đầu chần chừ, còn nhà bán sẽ đẩy giá xuống. Vì vậy, Overbought thường là điểm giá có khả năng điều chỉnh giảm trong thời gian tới.

Nguyên tắc đơn giản: Oversold = điểm mua, Overbought = điểm bán

Các chỉ báo giúp xác định Overbought Oversold

RSI (Chỉ số sức mạnh tương đối)

RSI là chỉ báo có thang đo từ 0-100, đo tỷ lệ giữa các ngày tăng giá và ngày giảm giá trong khoảng thời gian ‘N’ ngày (thường 14 ngày)

Công thức tính: RSI = 100 - (100 / (1 + RS))

Trong đó RS = trung bình các giá đóng cửa tăng / trung bình các giá đóng cửa giảm

Cách dùng RSI để tìm Overbought Oversold:

RSI > 70 = tín hiệu Overbought, giá đã mua quá mức, cần xem điểm bán
RSI < 30 = tín hiệu Oversold, giá đã bán quá mức, cần xem điểm mua

Tuy nhiên, cần biết rằng các mức 70 và 30 không phải là con số cố định, bạn có thể điều chỉnh theo đặc điểm biến động của thị trường, ví dụ thị trường mạnh có thể dùng RSI > 75 cho Overbought.

Stochastic Oscillator

Stochastic Oscillator (%K) cho biết giá đóng cửa trong khoảng nào của biên độ cao nhất-thấp nhất (thường 14 ngày)

Công thức tính: %K = [(Giá đóng cửa - Giá thấp nhất 14 ngày) / (Giá cao nhất 14 ngày - Giá thấp nhất 14 ngày)] × 100

Cách dùng Stochastic để xác định Overbought Oversold:

%K > 80 = tín hiệu Overbought, giá đã vượt cao
%K < 20 = tín hiệu Oversold, giá đã vượt thấp

Ưu điểm của Stochastic là bắt được các điểm đảo chiều nhanh và rõ ràng hơn RSI.

Chiến lược giao dịch thực tế

1. Mean Reversion - Giao dịch trong phạm vi dao động

Mean Reversion phù hợp nhất khi thị trường không có xu hướng rõ ràng, giá chỉ dao động quanh mức trung bình.

Các bước giao dịch:

Sử dụng MA200 để xác định xu hướng
- Giá trên MA200 = xu hướng tăng (không phù hợp với Mean Reversion)
- Giá dưới MA200 = xu hướng giảm (không phù hợp với Mean Reversion)
- Giá dao động qua lại quanh MA200 = không xu hướng (rất phù hợp!)
Thiết lập vùng Oversold/Overbought đủ rõ, ví dụ RSI < 10 để mua, RSI > 90 để bán
Vào lệnh khi RSI chạm mục tiêu
Đóng lệnh khi giá trở lại MA25 hoặc SMA5

Ví dụ: USDJPY khi giá dao động giữa MA200 và đáy, RSI quanh 35 là điểm mua tốt vì có khả năng giá sẽ đảo chiều tăng lên MA25.

2. Divergence - Phát hiện điểm đổi chiều xu hướng

Divergence xảy ra khi giá và chỉ báo không đồng bộ - giá đi lên nhưng chỉ báo đi xuống hoặc ngược lại. Đây là tín hiệu xu hướng sắp đổi.

Các bước giao dịch:

Tìm các tài sản có xu hướng rõ ràng (tăng hoặc giảm)
Chờ giá vượt quá mức quá mua/quá bán cùng với tín hiệu mâu thuẫn của RSI, ví dụ RSI Double Bottom trong khi giá Double Top
Khi giá cắt MA5 = tín hiệu đổi chiều, là điểm vào lệnh
Đóng lệnh khi xu hướng mới bắt đầu yếu đi

Ví dụ: WTI trong xu hướng giảm, RSI bắt đầu vào Oversold nhưng không tạo Lower Low như giá (Bullish Divergence), đây là tín hiệu bán đã hết lực, khi giá vượt MA25 lên, là điểm mua.

Cảnh báo

Overbought Oversold không phải là công thức chắc chắn

RSI > 70 không có nghĩa là “phải bán ngay”, giá có thể duy trì trong vùng Overbought lâu trong xu hướng tăng mạnh
Trong thị trường có xu hướng rõ, Mean Reversal có thể không hiệu quả
Nên dùng như phần của hệ thống giao dịch có nhiều xác nhận, không dựa vào một tín hiệu duy nhất

Mẹo thêm:

Divergence xuất hiện tại vùng Overbought/Oversold sẽ chính xác hơn
Thử điều chỉnh RSI và số ngày của Stochastic phù hợp với khung thời gian (Timeframe) của bạn
Tìm thị trường, tài sản hoặc khung thời gian phù hợp với từng chiến lược

Tóm lại

Overbought Oversold là công cụ mạnh mẽ giúp bạn tránh mua đuổi và bán quá đắt, nhưng sức mạnh của nó nằm ở việc sử dụng đúng cách, kết hợp các công cụ khác và hiểu rõ bối cảnh thị trường.

Bắt đầu bằng việc thử dùng Mean Reversal trong thị trường không xu hướng, rồi dần nâng cao bằng Divergence khi bạn hiểu rõ các đặc điểm biến động.

Xem bản gốc

Trang này có thể chứa nội dung của bên thứ ba, được cung cấp chỉ nhằm mục đích thông tin (không phải là tuyên bố/bảo đảm) và không được coi là sự chứng thực cho quan điểm của Gate hoặc là lời khuyên về tài chính hoặc chuyên môn. Xem Tuyên bố từ chối trách nhiệm để biết chi tiết.