Bắt đầu đầu tư như thế nào để hiểu toàn diện 11 loại cần biết

Các loại hình đầu tư có bao nhiêu loại? Đây là câu hỏi mà nhiều người thường hay bỏ lỡ. Phần lớn nghĩ rằng chỉ đầu tư vào cổ phiếu và trái phiếu thôi, nhưng thực tế còn rất nhiều công cụ tài chính khác mà lớp học chưa dạy. Hôm nay chúng ta sẽ đi tìm hiểuCác loại hình đầu tư có bao nhiêu loại cùng giải thích cách mỗi loại kiếm tiền và phù hợp với ai.

Làm quen 11 loại hình đầu tư quan trọng

Khi nói về lĩnh vực đầu tư, không chỉ giới hạn ở thị trường chứng khoán. Các công cụ đầu tư rất đa dạng, bao gồm cổ phiếu, trái phiếu, quỹ đầu tư, ETFs, thẻ tiết kiệm, kế hoạch hưu trí, lựa chọn, kỳ hạn, phái sinh, hàng hóa và đầu tư pha trộn. Mỗi loại có mức độ rủi ro và lợi nhuận khác nhau.

1. Đầu tư vào cổ phiếu – Sức hấp dẫn của tốc độ

Cổ phiếu là chứng khoán đại diện cho phần chia sẻ trong công ty. Người mua cổ phiếu trở thành chủ sở hữu một phần của công ty đó.

Cách kiếm tiền từ cổ phiếu:

Nhà đầu tư cổ phiếu chia thành hai nhóm chính: Phân tích kỹ thuật tìm mẫu hình giá và biến động biểu đồ, và Phân tích cơ bản nghiên cứu lợi nhuận và tiềm năng của công ty.

• Lợi nhuận từ chênh lệch giá: Mua cổ phiếu giá thấp, bán giá cao, ví dụ mua cổ phiếu 200 đô la, bán 270 đô la, lãi 70 đô la mỗi cổ phiếu.
• Cổ tức: Công ty có lợi nhuận sẽ chia cổ tức cho cổ đông.

Dành cho người mới bắt đầu:

Trước tiên cần học kiến thức nền tảng, đọc tin tức doanh nghiệp, bài phân tích để hiểu thị trường. Xây dựng kế hoạch rõ ràng, chọn công ty chứng khoán phù hợp, luyện tập bằng tài khoản ảo rồi mới bắt đầu giao dịch với số lượng nhỏ.

2. Trái phiếu – Lựa chọn an toàn

Trái phiếu hay còn gọi là chứng khoán nợ, là công cụ vay nợ do chính phủ hoặc công ty phát hành để huy động vốn. Người mua trở thành chủ nợ.

Cách kiếm tiền:

• Lãi suất (Coupon): Lãi cố định theo hợp đồng, ví dụ đầu tư 1.000 đồng, lãi 5% mỗi năm trong 3 năm.
• Lợi nhuận từ chênh lệch giá: Nếu bán được giá cao hơn mua.

Dành cho người mới bắt đầu:

Tìm hiểu các loại trái phiếu như trái phiếu chính phủ, dài hạn, ngắn hạn, hiểu rõ chất lượng và lãi suất. Chọn trái phiếu phù hợp mục tiêu. Người mới nên ưu tiên trái phiếu chính phủ hơn trái phiếu doanh nghiệp.

3. Quỹ đầu tư – Lựa chọn cho người bận rộn

Quỹ đầu tư là tập hợp tiền của nhiều người để đầu tư chung. Công ty quản lý quỹ sẽ lo liệu mọi thứ.

Cách kiếm tiền:

• Lợi nhuận từ lợi nhuận đầu tư: Quỹ có thể đầu tư vào cổ phiếu, trái phiếu, vàng, bất động sản.
• Thu nhập đều đặn: Một số quỹ trả cổ tức theo kỳ.
• Ưu đãi về thuế: Một số quỹ (như SSF hoặc RMF) giúp giảm thuế.

Dành cho người mới bắt đầu:

Không cần quá lo lắng về quản lý, chỉ cần chọn quỹ phù hợp mục tiêu, mở tài khoản, bắt đầu gửi tiền theo kế hoạch của mình, theo dõi kết quả đều đặn.

4. ETF – Cổ phiếu tập hợp dễ giao dịch

ETF (Exchange Traded Fund) là quỹ chỉ số được giao dịch trên sàn chứng khoán như cổ phiếu, giúp có giá theo thời gian thực.

Cách kiếm tiền:

• Lợi nhuận từ chênh lệch giá: Mua thấp bán cao.
• Cổ tức: Nếu ETF theo dõi chỉ số cổ phiếu, sẽ nhận cổ tức từ các cổ phiếu đó, ví dụ đầu tư ETF theo chỉ số S&P 500.

Dành cho người mới bắt đầu:

Chọn ETF phù hợp mục tiêu, mở tài khoản với nhà môi giới, nạp tiền và mua, theo dõi kết quả và điều chỉnh danh mục theo ý muốn.

5. Thẻ tiết kiệm (CD) – Tiền gửi cố định đến hạn

Thẻ tiết kiệm là tài khoản tiết kiệm đặc biệt có kỳ hạn cố định, không thể rút trước hạn mà không bị phạt.

Cách kiếm tiền:

Lãi cố định cao hơn tài khoản tiết kiệm thông thường, ví dụ gửi 1.000 đồng 6 tháng, lãi 2-3% mỗi năm.

Dành cho người mới bắt đầu:

Hiểu rõ kỳ hạn như 3 tháng, 6 tháng, 1 năm, chọn kỳ phù hợp với số tiền không cần dùng, lợi nhuận đều đặn tăng dần.

6. Kế hoạch hưu trí – Chuẩn bị tương lai

Kế hoạch hưu trí là công cụ tích lũy tiền để có sự ổn định khi nghỉ làm.

Cách kiếm tiền:

Tiền tích lũy qua đầu tư, hưởng lợi về thuế. Công thức đơn giản: Số tiền cần có = Chi tiêu hàng tháng sau khi nghỉ × 12 tháng × số năm dự kiến sống. Ví dụ, bạn 35 tuổi, muốn nghỉ hưu ở 60, sống 20 năm, chi phí hiện tại 30.000 đồng/tháng, dự kiến chi 21.000 đồng/tháng khi nghỉ, cần tích lũy 252.000 × 20 = 5.040.000 đồng.

Dành cho người mới bắt đầu:

Xác định rõ mục tiêu, lập ngân sách, học cách đầu tư phù hợp mức độ rủi ro, phân bổ đầu tư đa dạng.

7. Lựa chọn (Options) – Đầu tư có điều kiện

Options là quyền mua (Call) hoặc bán (Put) tài sản trong tương lai theo giá đã định.

Cách kiếm tiền:

Đầu tư cả thị trường tăng và giảm. Nếu dự đoán giá tăng, mua quyền mua (Call); nếu dự đoán giảm, mua quyền bán (Put).

Dành cho người mới bắt đầu:

Chủ đề này phức tạp và rủi ro cao, cần học thuật ngữ, hiểu rõ cơ chế, thử nghiệm với số nhỏ trước.

8. Kỳ hạn (Annuities) – Tiền đều đặn

Kỳ hạn là việc tích lũy hoặc trả tiền theo kỳ đều đặn, như trả góp nhà, xe hoặc tiết kiệm hàng tháng.

Cách kiếm tiền:

Lãi suất tính lãi kép theo thời gian. Ví dụ, tiết kiệm 30.000 đồng/năm, lãi 3% mỗi năm trong 17 năm, sẽ có số tiền tổng cộng ra sao.

Dành cho người mới bắt đầu:

Hiểu các loại (Annuities) như (Fixed, Variable, Indexed), học cơ chế hoạt động, chọn phù hợp mục tiêu và mức độ rủi ro.

9. Phái sinh (Derivatives) – Công cụ cao cấp

Phái sinh là hợp đồng mua bán tài sản trong tương lai theo giá đã định. Giao dịch qua TFEX (Thị trường hợp đồng tương lai).

Cách kiếm tiền:

Nhà đầu tư có thể kiếm lợi cả thị trường tăng và giảm, chọn đúng chiều.

Dành cho người mới bắt đầu:

Phái sinh phức tạp, rủi ro cao, cần học kỹ về Options, Futures, Swaps.

10. Hàng hóa (Commodities) – Giá toàn cầu

Commodities gồm năng lượng, kim loại, nông sản, có giá trị và cầu toàn cầu.

Cách kiếm tiền:

Giao dịch qua thị trường trung tâm hoặc hợp đồng tương lai, ví dụ OPEC giảm sản lượng dầu, giá dầu WTI từ 80 lên 83 đô la.

Ưu điểm:

• Đa dạng, ít liên quan đến cổ phiếu, giúp phân tán rủi ro.
• Bảo vệ khỏi lạm phát, khi lạm phát tăng, Commodities sẽ hưởng lợi.

Nhược điểm:

• Biến động cao gấp đôi cổ phiếu, gấp bốn trái phiếu.

Dành cho người mới bắt đầu:

Hiểu rõ cấu trúc thị trường, nghiên cứu các yếu tố ảnh hưởng đến giá như cung cầu.

11. Đầu tư pha trộn – Phân tán rủi ro

Đầu tư vào nhiều loại tài sản cùng lúc như cổ phiếu, trái phiếu, bất động sản để giảm rủi ro và tăng khả năng sinh lợi.

Cách kiếm tiền:

Chọn tài sản phù hợp kiểm soát rủi ro và mục tiêu, theo dõi và điều chỉnh danh mục đều đặn.

Dành cho người mới bắt đầu:

Xác định rõ mục tiêu, cân nhắc mức độ rủi ro, phân bổ đa dạng, theo dõi và điều chỉnh khi cần.

Những điều cần biết trước khi bắt đầu đầu tư

🔸 Xác định mục đích: Đầu tư để kiếm lợi hàng ngày, hàng tháng, tích lũy hưu trí hoặc phòng ngừa rủi ro.

🔸 Đánh giá rủi ro: Biết khả năng chấp nhận rủi ro của bản thân, dự kiến lợi nhuận mong muốn.

🔸 Hiểu rõ chi phí: Phí giao dịch, các khoản phí khác, tính vào tổng chi phí.

🔸 Nghiên cứu thị trường: Đọc sách, bài viết, báo cáo nghiên cứu, theo dõi tin tức.

🔸 Lập kế hoạch tài chính: Xây dựng ngân sách, quyết định số tiền đầu tư hàng tháng.

🔸 Quản lý rủi ro: Có kế hoạch dự phòng, đặt Stop Loss khi cần thiết.

🔸 Xác định thời gian: Đầu tư ngắn hạn, trung hạn hay dài hạn, xác định chiến lược.

🔸 Theo dõi định kỳ: Đánh giá kết quả đầu tư, điều chỉnh danh mục khi cần.

🔸 Tham khảo chuyên gia: Nếu không chắc chắn, hỏi ý kiến tư vấn tài chính hoặc chuyên gia.

Kết luận

Các loại hình đầu tư có bao nhiêu loại bây giờ bạn đã có thể trả lời rồi. Không chỉ có cổ phiếu và trái phiếu, các công cụ đầu tư rất đa dạng, mỗi loại có đặc điểm riêng. Lựa chọn phù hợp phụ thuộc vào kiến thức, hiểu biết và mục tiêu của từng người.

Càng học hỏi nhiều, tích lũy kinh nghiệm, quyết định của bạn sẽ càng sáng suốt hơn. Phân tán rủi ro qua nhiều công cụ, xây dựng sự ổn định tài chính bền vững.