Hiểu rõ xu hướng chỉ số USD, nắm bắt bí mật dòng chảy vốn toàn cầu

Tại sao nhà đầu tư nhất định phải theo dõi Chỉ số USD?

Bạn có nhận thấy rằng, chỉ cần nghe thấy “USD tăng giá”, “USD mạnh lên”, thị trường chứng khoán bắt đầu biến động, dòng vốn cũng theo đó mà thay đổi? Điều này không phải là ngẫu nhiên.

Chỉ số USD (USDX hoặc DXY) giống như một bảng dự báo thời tiết của thị trường tài chính toàn cầu, nó không đơn thuần là tỷ giá hối đoái mà là một chỉ số tổng hợp phản ánh sức mạnh của đồng USD so với các đồng tiền quốc tế khác. Đối với nhà đầu tư tại Đài Loan, dù bạn đầu tư vào cổ phiếu Mỹ, vàng, hay nắm giữ tài sản bằng USD, đều cần theo dõi sát sao xu hướng của Chỉ số USD.

Tại sao? Bởi vì sức mạnh của USD trực tiếp quyết định lợi nhuận đầu tư của bạn có thể thực hiện đúng hạn hay không.

Bản chất của Chỉ số USD: Thực sự đo lường điều gì?

Chỉ số USD theo dõi tỷ giá của USD so với sáu đồng tiền chính gồm:

• Euro (EUR): chiếm tỷ trọng 57.6% (trọng số lớn nhất)
• Yên Nhật (JPY): chiếm 13.6%
• Bảng Anh (GBP): chiếm 11.9%
• Đô la Canada (CAD): chiếm 9.1%
• Krone Thụy Điển (SEK): chiếm 4.2%
• Franc Thụy Sĩ (CHF): chiếm 3.6%

Nói đơn giản, chỉ số này trả lời một câu hỏi cốt lõi: Hiện tại đồng USD, so với các đồng tiền chủ đạo khác trên thế giới, đang mạnh lên hay yếu đi?

Sáu đồng tiền này đại diện cho hơn 24 quốc gia phát triển, trong đó khu vực Euro bao gồm 19 quốc gia thuộc Liên minh châu Âu. Chính vì liên quan đến các nền kinh tế lớn toàn cầu, nên Chỉ số USD có uy tín cao trên thị trường tài chính quốc tế.

Logic tính toán đằng sau xu hướng của Chỉ số USD

Chỉ số USD sử dụng phương pháp “trung bình trọng số theo hình học”, không phải là trung bình cộng đơn thuần của sáu đồng tiền. Điều này có nghĩa là ảnh hưởng của từng đồng tiền đối với chỉ số không bằng nhau — Euro có trọng số lớn nhất, ảnh hưởng trực tiếp nhất đến Chỉ số USD.

Các số liệu quan trọng:

Chỉ số USD cao hơn = USD mạnh hơn; thấp hơn = USD yếu hơn

Việc hiểu rõ điều này rất quan trọng, vì nó quyết định cách bạn diễn giải các tin tức thị trường.

USD tăng giá vs USD giảm giá: Ảnh hưởng thực tế đến đầu tư

Khi Chỉ số USD tăng

USD tăng giá có nghĩa là đồng USD so với các đồng tiền khác có giá trị cao hơn. Trong môi trường này:

• Hàng hóa tính bằng USD trở nên rẻ hơn: giá dầu, vàng và các hàng hóa quốc tế khác sẽ giảm
• Dòng vốn chảy về Mỹ: lợi suất trái phiếu Mỹ tăng, sức hút của chứng khoán Mỹ tăng, dòng tiền toàn cầu đổ về thị trường Mỹ
• Các thị trường mới nổi chịu áp lực: các doanh nghiệp tại Đài Loan, Đông Nam Á, các quốc gia xuất khẩu sẽ gặp khó khăn hơn vì sản phẩm tính bằng USD đắt hơn
• Rủi ro tỷ giá xuất hiện: nếu bạn nắm giữ tài sản bằng USD, khi đổi về TWD sẽ ít đi hơn

Khi Chỉ số USD giảm

USD yếu đi gây ra tâm lý thị trường giảm sút, nhà đầu tư bắt đầu tìm kiếm cơ hội thay thế:

• Dòng tiền chảy vào các thị trường mới nổi và chứng khoán châu Á: cổ phiếu Đài Loan có thể thu hút dòng vốn
• Tỷ giá TWD tăng: chi phí nhập khẩu giảm, nhưng sức cạnh tranh của hàng xuất khẩu cũng giảm theo
• Tài sản bằng USD gặp áp lực giảm giá: cổ phiếu Mỹ hoặc tiền gửi USD của bạn khi quy đổi về TWD sẽ bị giảm giá trị

Chỉ số USD ảnh hưởng thế nào đến các tài sản khác?

Mối quan hệ nghịch chiều với vàng

Vàng và USD thường có xu hướng “đối lập” nhau:

• USD mạnh → chi phí mua vàng cao hơn → giá vàng giảm
• USD yếu → chi phí mua vàng thấp hơn → giá vàng tăng

Tuy nhiên, mối quan hệ này không hoàn toàn tuyệt đối. Các yếu tố như kỳ vọng lạm phát, rủi ro địa chính trị cũng có thể thúc đẩy xu hướng của vàng.

Hiệu suất của chứng khoán Mỹ không nhất thiết cùng chiều

USD tăng không nhất thiết kéo theo chứng khoán Mỹ tăng, thậm chí có thể ngược lại:

• USD quá mạnh sẽ kìm hãm lợi nhuận của các doanh nghiệp xuất khẩu Mỹ, kéo giảm thị trường chung
• Trong khi USD giảm giá, doanh nghiệp Mỹ có doanh thu quốc tế quy đổi ra USD sẽ tăng lợi nhuận, có lợi cho giá cổ phiếu

Vì vậy, mối quan hệ giữa chứng khoán Mỹ và USD cần xem xét trong bối cảnh kinh tế và chính sách hiện tại.

Độ nhạy của thị trường Đài Loan và TWD

Chỉ số USD ảnh hưởng trực tiếp đến môi trường đầu tư tại Đài Loan:

• USD tăng giá → dòng vốn chảy về Mỹ → áp lực giảm giá TWD → thị trường chứng khoán Đài Loan chịu áp lực bán ra
• USD giảm giá → dòng vốn chảy vào các thị trường mới nổi → TWD tăng giá → lợi nhuận cổ phiếu Đài Loan tăng

Tuy nhiên, cũng cần chú ý rằng tâm lý rủi ro toàn cầu có thể phá vỡ quy luật này. Trong các sự kiện “con chim đen”, thị trường chứng khoán, tỷ giá, thị trường trái phiếu có thể cùng giảm mạnh.

Những yếu tố thúc đẩy biến động của Chỉ số USD?

Quyết định lãi suất của Cục Dự trữ Liên bang (Fed)

Đây là yếu tố tác động trực tiếp nhất.

Tăng lãi suất → lãi suất USD cao hơn → thu hút dòng tiền toàn cầu → USD tăng giá Giảm lãi suất → dòng tiền rút lui → USD chịu áp lực giảm

Mỗi lần Fed họp, thị trường đều căng thẳng, nguyên nhân chính nằm ở đây.

Dữ liệu kinh tế Mỹ

Các số liệu như dữ liệu việc làm (phi nông nghiệp, tỷ lệ thất nghiệp), CPI lạm phát, tăng trưởng GDP đều rất quan trọng.

Dữ liệu khả quan = Kinh tế Mỹ mạnh = USD tăng giá Dữ liệu yếu = Niềm tin thị trường giảm = USD giảm giá

Rủi ro địa chính trị và tâm lý phòng thủ

Chiến tranh, bất ổn chính trị, xung đột khu vực sẽ kích hoạt chế độ phòng thủ toàn cầu. Thú vị là, USD thường trở thành tài sản trú ẩn số một, nên khi thị trường hỗn loạn, USD thường mạnh lên.

Hiệu suất của các đồng tiền chính khác

Chỉ số USD là giá trị tương đối. Khi Euro, Yên Nhật, Bảng Anh mất giá do yếu kém kinh tế, thì dù USD không biến động, chỉ số USD vẫn sẽ tăng.

Chỉ số USD vs Chỉ số trọng số thương mại của USD: cái nào quan trọng hơn?

Nhiều người chỉ biết xem Chỉ số USD, nhưng Cục Dự trữ Liên bang (Fed) thực tế thường tham khảo Chỉ số trọng số thương mại của USD hơn.

Chỉ số USD (DXY):

• Chỉ số phổ biến nhất, được truyền thông nhiều nhất
• Do ICE (Sở Giao dịch Liên minh Châu Âu) xây dựng
• Chỉ gồm sáu đồng tiền, Euro chiếm hơn một nửa
• Chủ yếu theo góc nhìn châu Âu Mỹ

Chỉ số trọng số thương mại của USD:

• Công cụ tham khảo chính của Fed
• Tính theo trọng số dựa trên thương mại thực tế của Mỹ với các quốc gia
• Gồm hơn 20 loại tiền, có cả nhân dân tệ, won Hàn, TWD và các đồng tiền châu Á khác
• Phản ánh chính xác hơn sức mạnh toàn cầu của USD

Nếu bạn là nhà đầu tư phổ thông, xem Chỉ số USD là đủ. Nhưng nếu bạn phân tích vĩ mô, giao dịch ngoại hối hoặc muốn hiểu rõ hơn về logic của Fed, thì Chỉ số trọng số thương mại sẽ cung cấp bức tranh toàn cảnh rõ nét hơn.

Nhà đầu tư có thể ứng dụng xu hướng Chỉ số USD như thế nào?

• Theo dõi dữ liệu chỉ số định kỳ: để biết USD đang trong giai đoạn tăng hay giảm giá
• Kết hợp lịch kinh tế: chú ý các cuộc họp của Fed, dữ liệu việc làm, CPI và các tin tức quan trọng
• Quan sát liên kết đa tài sản: khi theo dõi xu hướng USD, cùng lúc cũng để ý vàng, chứng khoán Mỹ, Đài Loan
• Đánh giá rủi ro tỷ giá: khi nắm giữ tài sản bằng USD, cần cân nhắc rủi ro USD giảm giá gây thiệt hại khi quy đổi
• Nắm bắt cơ hội dòng tiền luân chuyển: khi USD từ tăng sang giảm, thường là thời điểm mua vào các thị trường châu Á

Chỉ số USD có vẻ phức tạp, nhưng thực ra chính là biểu đồ dự báo dòng chảy vốn toàn cầu. Nắm vững quy luật biến động của nó, bạn sẽ dễ dàng ứng phó hơn với các biến động thị trường.