NEAR Protocol Nửa Thập Kỷ Các Cột Mốc: Điểm Nổi Bật

Giao thức NEAR đánh dấu năm năm kể từ khi ra mắt mainnet vào ngày 13 tháng 10 năm 2020, với một loạt các phát triển đã mở rộng khả năng kỹ thuật và hệ sinh thái của nó. Được sáng lập bởi Illia Polosukhin và Alexander Skidanov, giao thức này bắt đầu như một startup tập trung vào AI vào năm 2017 trước khi chuyển sang blockchain vào năm 2018 để giải quyết các vấn đề như khả năng mở rộng và tính sử dụng.

Kể từ khi ra mắt mainnet năm năm trước, nền tảng blockchain Layer 1 đã báo cáo chín shard hoạt động, thời gian khối là 600 mili giây, độ hoàn tất trong 1,2 giây, hơn $2 tỷ trong khối lượng ý định, hỗ trợ cho hơn 120 tài sản chuỗi chéo, hơn 50 triệu địa chỉ hoạt động, hơn 50 công ty khởi nghiệp xây dựng trên nền tảng, 500 ghế xác thực, hơn 550 triệu token NEAR đã được staking, hơn 2.000 thành viên trong cộng đồng NEAR Legion, và thời gian hoạt động 100%.

Các con số này phản ánh sự tập trung của giao thức vào công nghệ sharding, trừu tượng hóa tài khoản và giao dịch dựa trên ý định, điều này đã định vị nó cho các ứng dụng trong tài chính phi tập trung, token không thể thay thế và các hệ thống tích hợp AI.

Thành lập và Chuyển hướng sang Blockchain

Nguồn gốc của giao thức NEAR bắt đầu từ năm 2017, khi Polosukhin, một nhà nghiên cứu học máy cựu nhân viên Google, và Skidanov, trước đây là nhân viên tại MemSQL, thành lập NEAR AI. Mục tiêu ban đầu là khám phá tổng hợp chương trình và tạo mã dựa trên AI. Tuy nhiên, những khó khăn với thanh toán toàn cầu cho các cộng tác viên đã dẫn đến sự quan tâm đến các giải pháp blockchain.

Đến năm 2018, đội ngũ đã chuyển hướng phát triển Giao thức NEAR, một blockchain được thiết kế để mở rộng quy mô tuyến tính thông qua phân mảnh, cải thiện khả năng sử dụng thông qua trừu tượng tài khoản, và khả năng tiếp cận cho nhà phát triển với sự hỗ trợ cho các ngôn ngữ lập trình như JavaScript và Rust. Mục tiêu là tạo điều kiện cho việc tiếp cận lên đến 1 tỷ người dùng.

Bối cảnh của Polosukhin bao gồm việc đồng tác giả bài báo năm 2017 “Attention Is All You Need,” đã đặt nền tảng cho các mô hình transformer trong AI. Chuyên môn AI này đã ảnh hưởng đến thiết kế của NEAR, nhấn mạnh cơ sở hạ tầng cho các tác nhân tự trị và hệ thống dữ liệu sở hữu bởi người dùng. Cơ chế sharding của giao thức, được gọi là Nightshade, phân phối khối lượng công việc tính toán qua nhiều shard để xử lý khối lượng giao dịch tăng mà không làm chậm mạng.

Giai đoạn ra mắt Mainnet

Việc triển khai mainnet của NEAR diễn ra theo từng giai đoạn. Vào tháng 4 năm 2020, Giai đoạn 0, hay Genesis Launch, đã khởi động mạng lưới với việc tạo ra 1 tỷ token NEAR. Giai đoạn này đã làm cho mạng lưới hoạt động nhưng có một số hạn chế, cho phép các hoạt động staking và quản trị. Đến tháng 9 năm 2020, Giai đoạn I đã chuyển đổi mạng lưới sang trạng thái do cộng đồng vận hành, mở rộng sự tham gia của các validator.

Mạng chính đầy đủ, Giai đoạn II, đã ra mắt vào ngày 13 tháng 10 năm 2020, cho phép chuyển token, ứng dụng phi tập trung, hợp đồng thông minh, và quản trị thông qua Bằng chứng cổ phần ngưỡng. Việc chuyển giao này cho quản trị cộng đồng đánh dấu sự phi tập trung hoàn toàn. Ngày hôm sau, token NEAR bắt đầu giao dịch trên các sàn như Binance. Kể từ đó, mạng lưới đã duy trì hoạt động liên tục, một yếu tố then chốt trong độ tin cậy của nó đối với các nhà phát triển và người dùng.

Cải tiến kỹ thuật chính và tiến bộ trong sharding

Sau khi ra mắt, NEAR đã thực hiện một số nâng cấp để cải thiện hiệu suất. Dưới đây là một phân tích chi tiết theo từng năm:

Các cột mốc năm 2021: Vào năm 2021, Simple Nightshade đã giới thiệu phân mảnh Phase 0, bước đầu tiên trong việc phân phối dữ liệu và tính toán qua các shard. Điều này đã tạo nền tảng cho nỗ lực mở rộng của NEAR Protocol bằng cách cho phép mạng lưới xử lý tải trọng tăng cao một cách hiệu quả hơn thông qua xử lý song song.

Phát triển tháng 9 năm 2022: Điều này được tiếp nối bởi phân đoạn Giai đoạn Một vào tháng 9 năm 2022, tinh chỉnh hơn nữa thông lượng. Cập nhật này dựa trên việc triển khai phân đoạn ban đầu, tối ưu hóa cách mà các giao dịch và dữ liệu được quản lý trên toàn mạng để cải thiện hiệu suất tổng thể.

Thông báo tháng 3 năm 2023: Đến tháng 3 năm 2023, NEAR đã công bố Hệ điều hành Blockchain, một lớp để tạo ra các trải nghiệm web mở tương thích với nhiều blockchain. Hệ thống này nhằm mục đích cung cấp một khuôn khổ thống nhất cho các nhà phát triển xây dựng các ứng dụng phi tập trung có thể tương tác liền mạch trên các môi trường blockchain khác nhau.

Cập nhật từ tháng 10 đến tháng 12 năm 2023: Cuối năm đó, từ tháng 10 đến tháng 12 năm 2023, các cập nhật giao thức bao gồm việc phát hành phiên bản Nearcore 1.36.0. Các đối tác đã hình thành với Polygon Labs cho một prover WebAssembly zero-knowledge, Nym cho các cải tiến về quyền riêng tư và Eigen Labs cho độ cuối nhanh trên các giải pháp layer-2 của Ethereum. NEAR cũng đã ra mắt dịch vụ khả năng sẵn có dữ liệu cho các rollup của Ethereum, mở rộng tiện ích của nó trong việc hỗ trợ nhu cầu mở rộng của các mạng khác.

Thay đổi vào tháng 1 năm 2024: Vào tháng 1 năm 2024, NEAR Wallet đã phát triển thành một trung tâm ví, trong khi Stake Wars IV đã thử nghiệm giai đoạn hai phân mảnh thông qua xác thực không trạng thái. Những sáng kiến này tập trung vào việc cải thiện giao diện người dùng và xác thực các kỹ thuật phân mảnh tiên tiến để giảm yêu cầu tài nguyên cho các nhà điều hành nút.

Cải tiến tháng 3 năm 2025: Tháng 3 năm 2025 mang đến Resharding V3 trong các phiên bản giao thức từ 74 đến 76, kích hoạt một bộ lập lịch băng thông giữa các shard và cải tiến đồng bộ hóa trạng thái. Những tính năng này đã giải quyết các nút thắt trong giao tiếp giữa các shard và đảm bảo việc xử lý dữ liệu đồng nhất hơn trên toàn mạng.

Cải tiến tốc độ vào tháng 5 năm 2025: Cải tiến tốc độ đáng kể đã đến vào tháng 5 năm 2025 với thời gian khối 600 mili giây và thời gian hoàn tất 1,2 giây trong phiên bản 77, vượt trội hơn Solana về tốc độ khối và Ethereum với hệ số 600 về thời gian hoàn tất. Cập nhật này bao gồm các hợp đồng toàn cầu theo NEP-591 và thực thi Khối Tối ưu cho độ trễ giảm, cho phép xác nhận giao dịch nhanh hơn và hỗ trợ ứng dụng rộng rãi hơn.

Đề xuất và Sửa chữa Tháng 6 và Tháng 7 Năm 2025: Vào tháng 6 và tháng 7 năm 2025, đã có các đề xuất nhằm giảm tỷ lệ lạm phát tối đa từ 5% xuống 2.5%, cùng với các sửa chữa trong phiên bản Nearcore 2.6.5 để giải quyết các vấn đề sản xuất khối. Những điều chỉnh này nhằm ổn định nguồn cung token và giải quyết các sự cố kỹ thuật có thể ảnh hưởng đến độ tin cậy của mạng.

Bổ sung tháng 8 năm 2025: Trong phiên bản 79, tháng 8 năm 2025 đã giới thiệu một shard thứ chín, tăng thông lượng lên 12,5%. Ngoài ra, NEP-536 đã điều chỉnh cơ chế hoàn tiền. NEAR được staking đã vượt quá 600 triệu token, phản ánh sự tham gia ngày càng tăng của cộng đồng và an ninh mạng.

Mở rộng tháng 9 năm 2025: Phiên bản 80 của tháng 9 năm 2025 đã mở rộng tích hợp đa chuỗi với Aptos, Tron và Cardano vào các ý định, giới thiệu Zashi CrossPay cho các khoản thanh toán được bảo vệ, tăng số ghế xác thực lên 500 với tối thiểu 105 cho mỗi shard, và phát hành Nearcore 2.8.0. Những cập nhật này đã nâng cao khả năng tương tác và các tính năng bảo mật trong khi mở rộng hạ tầng xác thực.

Tăng trưởng hệ sinh thái và Đối tác

Các chỉ số giao dịch và ví năm 2022: Trong suốt năm 2022, NEAR đã xử lý hơn 164 triệu giao dịch và tạo ra hàng triệu ví, đạt 10 triệu vào tháng 5. Thời gian này đã làm nổi bật sự chấp nhận ngày càng tăng của giao thức về hoạt động người dùng và các tương tác trên chuỗi.

2022 Đối tác và Sáng kiến Cộng đồng: Các đối tác bao gồm hợp tác với SailGP, cùng với các sáng kiến cộng đồng như sự kiện Hacker House và các buổi workshop. Những nỗ lực này tập trung vào việc thúc đẩy sự tham gia của các nhà phát triển và ứng dụng trong thế giới thực.

Hiệu suất Intents tháng 7 năm 2025: Đến tháng 7 năm 2025, NEAR Intents đã xử lý hơn $570 triệu về khối lượng, hơn 1,2 triệu giao dịch hoán đổi, và hỗ trợ 100 tài sản. Điều này chứng tỏ khả năng của hệ thống cho các giao dịch xuyên chuỗi.

Tháng 7 năm 2025 Tích hợp và Ra mắt: Tích hợp với Sui và BitGo trùng với các buổi ra mắt như:

• NEAR Nhà của Stake AI Copilot
• SurgeSwap
• MoreMarkets
• HOT Craft

Tăng trưởng Ý định tháng 8 năm 2025: Khối lượng Ý định đã tăng lên $900 triệu vào tháng 8, sau khi bổ sung tích hợp Stellar. Điều này đánh dấu một xu hướng tăng trưởng liên tục trong việc xử lý giao dịch và hỗ trợ tài sản.

Cột mốc ý định tháng 10 năm 2025: Tính đến tháng 10 năm 2025, các ý định đã vượt qua $2 tỷ về khối lượng, 1.8 triệu giao dịch hoán đổi, và 120 tài sản, với các chỉ số hàng tháng gần như gấp đôi. Những thông số này phản ánh sự mở rộng nhanh chóng trong các hoạt động đa chuỗi.

Khối lượng Blockchain tháng 10 năm 2025: Khối lượng blockchain hàng ngày vượt quá $80 triệu, vượt qua Ethereum, Solana và Polygon trong hoạt động đa chuỗi, được thúc đẩy bởi các dự án như HOT DAO. Điều này đã định vị NEAR trở thành một người chơi cạnh tranh trong tài chính phi tập trung.

Tổng quan hệ sinh thái tháng 10 năm 2025: Hệ sinh thái bao gồm hơn 50 startup, với Chữ ký Chuỗi cho phép kiểm soát các mạng như Solana và TON từ NEAR. Tính năng này hỗ trợ quản lý thống nhất trên các chuỗi khối.

Hiệu suất Mạng Tháng 10 Năm 2025: Với 8 đến 9 shard, mạng đạt được lưu lượng gấp 300 lần và độ trễ thấp hơn 50%. Sharding đóng góp trực tiếp vào những lợi ích hiệu quả này.

Chuyển giao quyền lực thông qua Nhà của Stake: Quyền lực đang chuyển giao thông qua lộ trình Nhà của Stake, được công bố vào ngày 9 tháng 10 năm 2025, phác thảo bốn giai đoạn:

• Lắp ráp
• Căn chỉnh
• Kích hoạt
• Tự chủ

Sáng kiến quản trị đã được triển khai trên mạng chính vào ngày 13 tháng 10

Sự kiện kỷ niệm năm thứ năm: Kỷ niệm năm thứ năm vào ngày 13 tháng 10 năm 2025, đã có:

• Video nổi bật về thống kê
• Thảo luận về một hiến pháp tạm thời
• veNEAR thưởng với ngân sách 280,000 NEAR
• Hỗ trợ validator
• Công cụ quản trị dựa trên AI

Các yếu tố trong lộ trình tương lai

L roadmap đã được tài liệu hóa của NEAR bao gồm các mục tiêu cho 1 triệu giao dịch mỗi giây, các tính năng omnichain như Omnitoken và Omnibridge, hợp đồng thông minh phân mảnh, và tích hợp AI mở rộng như hỗ trợ môi trường thực thi đáng tin cậy cho Chữ ký chuỗi và các tác nhân AI trong Sandbox tác nhân Shade.

Các đối tác với Bitwise, quản lý hơn $12 tỷ USD tài sản cho các sản phẩm giao dịch được staking, và Everclear, với hơn $1 tỷ USD khối lượng, hỗ trợ những nỗ lực này. Những thách thức liên quan đến việc cân bằng giữa phân quyền và mở rộng, mặc dù lịch sử của giao thức cho thấy hiệu suất bền vững.

Kết luận

Trong hơn năm năm, Giao thức NEAR đã phát triển từ một công ty khởi nghiệp AI thành một blockchain layer-1 với sharding hoạt động, thời gian khối nhanh và khả năng xử lý ý định chuỗi chéo với khối lượng hàng tỷ. Những cột mốc của nó, bao gồm các bản nâng cấp liên tục và các quan hệ đối tác, thể hiện khả năng về khả năng mở rộng và tích hợp AI nhằm giải quyết các hạn chế cụ thể của blockchain.

Bản ghi này phản ánh vai trò của giao thức trong việc hỗ trợ các ứng dụng phi tập trung và các hoạt động đa chuỗi, cung cấp nền tảng cho các nhà phát triển tập trung vào các hệ thống có khả năng thông lượng cao. Giữ vững sự chú ý này vào độ tin cậy kỹ thuật sẽ vẫn là trung tâm cho những đóng góp liên tục của nó trong lĩnh vực này.

Nguồn:

• Tài khoản X chính thức của NEAR Protocol -
• Phân tích NEAR trên CoinMarketCap -
• Blockchain.com Explorer cho NEAR -
• NEAR giao thức ra mắt các khối 600ms, thời gian hoàn thành 1,2 giây mở khóa các trường hợp sử dụng DeFi:
• Tài liệu và Hướng dẫn NEAR:
• Lịch sử NEAR: