A16z Crypto – nhánh đầu tư web3 của quỹ đầu tư mạo hiểm hàng đầu Andreessen Horowitz – đã lên tiếng chỉ trích cách sử dụng thuật ngữ “ZK” một cách phổ biến nhưng thiếu chính xác trong cộng đồng phát triển, trong bài blog gần đây giới thiệu về Jolt zkVM.
Theo bài viết, “phần lớn các zkVM thực tế không phải là zero-knowledge đúng nghĩa – trừ khi áp dụng một quy trình ‘wrapping’ tốn kém.” Quy trình này thường yêu cầu chứng minh đệ quy việc xác minh bằng chứng zkVM bên trong một hệ thống bằng chứng khác thực sự đạt tính zero-knowledge. Cách làm này không chỉ tiêu tốn đáng kể tài nguyên tính toán mà còn thường buộc phải đánh đổi tính minh bạch, do phát sinh cơ chế thiết lập tin cậy (trusted setup).
Nhóm tác giả cũng lưu ý rằng trong nhiều trường hợp, “zk” đã trở thành cách nói tắt cho “tính súc tích” (succinctness) – tức các bằng chứng có kích thước nhỏ, xác minh nhanh – thay vì đảm bảo quyền riêng tư zero-knowledge thực sự.
A16z Crypto nhấn mạnh rằng khi cộng đồng ngày càng chú trọng tới quyền riêng tư – vốn đòi hỏi zero-knowledge thực sự nhằm bảo vệ dữ liệu nhạy cảm của bên chứng minh – việc sử dụng thuật ngữ sai lệch đang trở thành một vấn đề nghiêm trọng.
ZK proof là gì?
Zero-knowledge proof (ZK proof) là một kỹ thuật mật mã cho phép một bên (prover) thuyết phục bên còn lại (verifier) rằng một mệnh đề là đúng mà không tiết lộ bất kỳ thông tin nền tảng nào ngoài việc mệnh đề đó là chính xác.
Ban đầu được phát triển trong môi trường học thuật, ứng dụng thương mại quy mô lớn đầu tiên của ZK proof được cho là xuất hiện trong ngành crypto, đặc biệt với sự ra đời của Zcash. Dự án này triển khai zk-SNARKs – một dạng bằng chứng súc tích – nhằm cung cấp quyền riêng tư on-chain bằng cách che giấu dữ liệu giao dịch.
Kể từ đó, mật mã zero-knowledge đã được ứng dụng rộng rãi trong nhiều mô hình blockchain mới, đặc biệt là các giải pháp mở rộng cho Ethereum Layer 2 và các zk-Rollups.
Quyền riêng tư hiện cũng đang trở lại thành một mối quan tâm trọng yếu đối với các nhà phát triển và nhà đầu tư crypto, khi nhiều ý kiến cho rằng tính minh bạch tuyệt đối của phần lớn blockchain hiện nay có thể cản trở việc chấp nhận rộng rãi, đặc biệt từ phía các tổ chức tài chính.
Chẳng hạn, CEO của Digital Currency Group là Barry Silbert gần đây cho biết ông kỳ vọng dòng vốn lớn sẽ đổ vào các blockchain tập trung vào quyền riêng tư.
Giải pháp của Jolt
Về phía mình, Jolt zkVM mã nguồn mở của A16z đã triển khai một bản nâng cấp quan trọng vào thứ Ba, cho phép hỗ trợ zero-knowledge proof gốc (native) thực sự.
Zero-Knowledge Virtual Machine (zkVM) là môi trường chạy chương trình có khả năng tạo ra bằng chứng xác nhận rằng một đoạn mã đã được thực thi, mà không tiết lộ dữ liệu đầu vào.
Trước đây, tương tự nhiều ứng dụng khác, Jolt chủ yếu sử dụng ZK proof để đạt tính súc tích thay vì quyền riêng tư toàn diện. Để khắc phục hạn chế này, nhóm phát triển đã áp dụng một cơ chế “folding scheme” có nguồn gốc từ thập niên 1990.
Cụ thể, Jolt tích hợp cơ chế NovaBlindFold nhằm tạo ra các bằng chứng đã được làm mù (blinded proofs), qua đó ngăn chặn rò rỉ thông tin và giúp hệ thống phù hợp cho các ứng dụng yêu cầu quyền riêng tư.
Theo bài blog, kết quả cuối cùng là một bằng chứng zero-knowledge chỉ lớn hơn khoảng 3 KB so với bằng chứng Jolt trước đây không có thuộc tính ZK, cho thấy chi phí bổ sung về kích thước là tương đối nhỏ so với lợi ích về quyền riêng tư đạt được.
Vương Tiễn
Tuyên bố miễn trừ trách nhiệm: Thông tin trên trang này có thể đến từ bên thứ ba và không đại diện cho quan điểm hoặc ý kiến của Gate. Nội dung hiển thị trên trang này chỉ mang tính chất tham khảo và không cấu thành bất kỳ lời khuyên tài chính, đầu tư hoặc pháp lý nào. Gate không đảm bảo tính chính xác hoặc đầy đủ của thông tin và sẽ không chịu trách nhiệm cho bất kỳ tổn thất nào phát sinh từ việc sử dụng thông tin này. Đầu tư vào tài sản ảo tiềm ẩn rủi ro cao và chịu biến động giá đáng kể. Bạn có thể mất toàn bộ vốn đầu tư. Vui lòng hiểu rõ các rủi ro liên quan và đưa ra quyết định thận trọng dựa trên tình hình tài chính và khả năng chấp nhận rủi ro của riêng bạn. Để biết thêm chi tiết, vui lòng tham khảo
Tuyên bố miễn trừ trách nhiệm.
Bài viết liên quan
BitFuFu 2025 Báo cáo tài chính công bố: Doanh thu đào mỏ đám mây tăng gần 3 chục phần trăm, chi phí đào mỏ mỗi bitcoin tăng vọt vượt quá 7.7 vạn đô la Mỹ, gây ảnh hưởng nặng nề đến lợi nhuận
BitFuFu (NASDAQ: FUFU) công bố báo cáo tài chính năm 2025 vào ngày 20 tháng 3, với tổng doanh thu đạt 475,8 triệu USD, tăng 2,7% so với năm trước. Mặc dù hoạt động khai thác đám mây phát triển, nhưng do thua lỗ từ tài sản kỹ thuật số và chi phí khai thác tăng cao, lỗ ròng đạt 57,4 triệu USD, tạo nên sự tương phản rõ rệt với lợi nhuận ròng của năm trước. Doanh thu khai thác tự thực hiện giảm mạnh xuống còn 6,31 triệu USD.
動區BlockTempo47phút trước
Ant International dự kiến sẽ niêm yết riêng tại Hồng Kông, nền tảng thanh toán của họ đã tích hợp công nghệ blockchain và AI
Gate News thông báo, ngày 20 tháng 3, theo báo cáo của Caixin, Ant Group có ý định niêm yết riêng Ant International trên sàn giao dịch Hong Kong. Phó Tổng Giám đốc Ant International Shi Wenyi tiết lộ rằng các nền tảng thanh toán kỹ thuật số và dịch vụ tài chính Wise và dịch vụ thanh toán thương gia toàn cầu (Antom) đã tích hợp công nghệ kết toán toàn cầu blockchain, cho phép tiền được chuyển khoản tức thời, giảm đáng kể vốn lưu chuyển hiện hữu và nâng cao hiệu suất周转. Ngoài ra, nền tảng cũng đã tích hợp mô hình dự báo chuỗi thời gian ngoại hối AI lớn, có thể dự báo với độ chính xác cao các luồng tiền mặt trong tương lai và rủi ro ngoại hối.
GateNews1giờ trước
Spark Protocol dự kiến tổng doanh thu quý 1 năm 2026 là 33 triệu đô la, tăng 10% so với cùng kỳ năm ngoái
Gate News reported that Spark Protocol's data released on March 20 shows that Q1 2026 revenue reached $33 million, representing approximately 10% year-over-year growth. The protocol currently generates approximately $10 million in monthly revenue, primarily from SLL, SparkLend, and Market Curation. A complete financial report will be released soon.
GateNews2giờ trước
Neutrl đã hoàn tất chuyển đổi DNS và khôi phục hoạt động, chính thức nhắc nhở người dùng ngừng sử dụng tên miền cũ và thu hồi các quyền liên quan
Giao thức DeFi Neutrl đã di chuyển đến tên miền mới và thay đổi nhà cung cấp dịch vụ DNS, các hợp đồng thông minh đã hoạt động bình thường trở lại. Phía chính thức đảm bảo an toàn tiền của người dùng, nhắc nhở người dùng ngừng truy cập tên miền cũ và thu hồi phê duyệt đối với các địa chỉ độc hại.
GateNews2giờ trước
Starknet thông báo rằng mạng thử nghiệm STRK20 sẽ ra mắt vào tuần tới, dự kiến ra mắt mainnet vào cuối tháng 4
Theo Gate News, vào ngày 20 tháng 3, mạng lưới Layer 2 của Ethereum là Starknet đã công bố trên nền tảng X rằng mạng thử nghiệm STRK20 sẽ ra mắt vào tuần tới, và mạng chính dự kiến sẽ ra mắt vào cuối tháng 4. STRK20 nhằm cung cấp tính riêng tư ở cấp độ token cho các tài sản trên Starknet, hỗ trợ phát hành stablecoin riêng tư và các tài sản riêng tư khác, đồng thời đáp ứng các yêu cầu về tuân thủ. Tiêu chuẩn này giữ cho số lượng giao dịch và số dư tài khoản được bảo mật, và tương thích với
GateNews2giờ trước
BlackRock Ether Staking ETF ra mắt lớn! Khối lượng giao dịch ngày đầu tiên vượt quá 15.5 triệu đô la
BlackRock đã ra mắt "iShares Quỹ ETF Giao Dịch Ethereum Bảo Toàn (ETHB)" với khối lượng giao dịch vượt quá 15,5 triệu USD trong ngày đầu tiên, thể hiện thành tích ấn tượng và tiềm năng dòng vốn tổ chức đổ vào Ethereum. ETHB sẽ trực tiếp nắm giữ Ethereum và thực hiện staking, ngoài việc hưởng lợi từ biến động giá còn có thể nhận được lợi nhuận staking, trong đó 82% lợi nhuận sẽ được phát hàng tháng cho các nhà đầu tư nắm giữ.
区块客3giờ trước
